Κάθε καλοκαίρι, μαζί με τα καυτά μεσημέρια του Ιουλίου και του Αυγούστου, επανέρχεται και το ίδιο ερώτημα. Πώς δουλεύουμε με ασφάλεια όταν ο υδράργυρος ξεπερνά τους σαράντα βαθμούς. Η θερμική καταπόνηση είναι πραγματικός κίνδυνος, ειδικά για όσους δουλεύουν έξω ή σε χώρους χωρίς κλιματισμό, και ο νόμος προβλέπει συγκεκριμένες υποχρεώσεις.
Όταν και οι δύο πλευρές ξέρουν τι ισχύει, τα μέτρα εφαρμόζονται χωρίς τριβές μόλις έρθει ο πρώτος μεγάλος καύσωνας.
Τι υποχρεούται να κάνει ο εργοδότης
Όταν οι θερμοκρασίες ανεβαίνουν επικίνδυνα, ο εργοδότης οφείλει να πάρει μέτρα προστασίας, τεχνικά και οργανωτικά. Στα τεχνικά μπαίνουν ο κλιματισμός των χώρων, η απομόνωση των πηγών θερμότητας και ο επαρκής αερισμός. Στα οργανωτικά ανήκουν η αναδιάρθρωση του ωραρίου, τα διαλείμματα σε δροσερό χώρο και η πρόσβαση σε πόσιμο νερό.
Για όσους δουλεύουν στον ήλιο, προβλέπονται και μέσα ατομικής προστασίας, όπως καπέλο με γείσο, γυαλιά και αντηλιακό. Όπου η φύση της δουλειάς το επιτρέπει, η τηλεργασία για εκείνες τις μέρες αναφέρεται ρητά στις σχετικές οδηγίες ως μία ακόμη λύση.
Πότε σταματάει υποχρεωτικά η δουλειά
Σε ημέρες έντονου καύσωνα, το Υπουργείο Εργασίας εκδίδει εγκύκλιο που επιβάλλει υποχρεωτική παύση των χειρωνακτικών εργασιών σε εξωτερικούς χώρους. Η παύση αφορά συγκεκριμένες περιοχές, ανάλογα με τις προβλέψεις της ΕΜΥ, και ισχύει για τις πιο ζεστές ώρες, κάπου ανάμεσα στις έντεκα το πρωί και τις πέντε το απόγευμα.
Επειδή τα όρια και οι περιοχές αλλάζουν από μέρα σε μέρα, η εγκύκλιος βγαίνει σχεδόν καθημερινά μέσα στα κύματα καύσωνα. Γι’ αυτό αξίζει να την παρακολουθείς, αντί να υποθέτεις ότι ισχύει το ίδιο με χθές.
Delivery, εργοτάξια και άλλες υπαίθριες δουλειές
Η παύση πιάνει κατά κύριο λόγο όσους εκτίθενται άμεσα στον ήλιο: οικοδομές και τεχνικά έργα, εργοτάξια, ναυπηγοεπισκευαστικές ζώνες και τη διανομή με μηχανάκι ή πατίνι. Στο delivery μάλιστα τα μέτρα αφορούν και τους εργαζόμενους των ψηφιακών πλατφορμών, όχι μόνο τα καταστήματα με φυσική έδρα.
Υπάρχουν εξαιρέσεις για κρίσιμες υποδομές, όπως η υγεία, οι μεταφορές και οι υπηρεσίες κοινής ωφέλειας, με την προϋπόθεση ότι λαμβάνονται τα υπόλοιπα μέτρα προστασίας. Σε αυτές τις περιπτώσεις η δουλειά συνεχίζεται, με ιδιαίτερη προσοχή όμως στην οργάνωση του χρόνου και στα διαλείμματα.
Τι μπορεί να ζητήσει ο εργαζόμενος
Αν δουλεύεις σε συνθήκες καύσωνα και δε βλέπεις να εφαρμόζονται τα μέτρα, έχεις κάθε δικαίωμα να το θέσεις υπό συζήτηση. Νερό, σκιά, επαρκή διαλείμματα και τήρηση της υποχρεωτικής παύσης όταν αυτή ισχύει είναι υποχρεώσεις του εργοδότη που μπορείς να τις απαιτήσεις. Η παύση γίνεται χωρίς να χάνεις τις αποδοχές σου για εκείνες τις ώρες.
Αν αυτές οι υποχρεώσεις αγνοούνται συστηματικά, μπορείς να απευθυνθείς στην Επιθεώρηση Εργασίας. Για τις επιχειρήσεις, άλλωστε, η μη συμμόρφωση επισύρει πρόστιμο που φτάνει τις δύο χιλιάδες ευρώ ανά εργαζόμενο.
Πού να ελέγχεις τι ισχύει κάθε μέρα
Οι αποφάσεις στηρίζονται στις προβλέψεις της ΕΜΥ, οπότε αξίζει να βλέπεις τόσο το δελτίο καιρού όσο και τις ανακοινώσεις του Υπουργείου Εργασίας. Αναλυτικές πληροφορίες για τα μέτρα κατά της θερμικής καταπόνησης θα βρείς και στη σχετική σελίδα του ΚΕΠΕΑ της ΓΣΕΕ
Με λίγη ενημέρωση και πρόληψη, ο καύσωνας γίνεται πιο διαχειρίσιμος και για τις δύο πλευρές. Η ασφάλεια στη δουλειά δεν μπαίνει σε διακοπές τον Ιούλιο.